Przestępstwo handluludźmi to współczesna forma niewolnictwa stanowiąca jedną z najcięższychzbrodni, godząca w wolność i godność ludzką. Zwalczanie tego procederu stanowiwyzwanie dla całej Unii Europejskiej. Aby uświadomić społeczeństwu, czym jesthandel ludźmi i jak się ustrzec, by nie zostać ofiarą tego przestępstwa 18października, corocznie od 15 lat, obchodzony jest Europejski Dzień przeciwkoHandlowi Ludźmi i Niewolnictwu.

18 października obchodzonyjest piętnasty Europejski Dzień Przeciwko Handlowi Ludźmi i Niewolnictwu.Handel ludźmi jest poważnym przestępstwem rażąco naruszającym podstawowe prawaczłowieka. Jego istotą jest wykorzystanie człowieka nawet za jego zgodą, przyużyciu konkretnych metod i środków. Dokumentem określającym zadania z zakresuprzeciwdziałania handlowi ludźmi jest Krajowy Plan Działań przeciwko HandlowiLudźmi na lata 2020-2021, który jest rządowym dokumentem, przyjmowanym przezRadę Ministrów, zobowiązującym jego adresatów do wykonania określonych zadań wzakresie zwalczania handlu ludźmi.

Zjawisko handluludźmi dotyka zarówno państwa rozwijające się, jak i państwa rozwinięte.Powiązany jest z problemami społecznymi, kulturowymi, politycznymi oraz ekonomicznymi istanowi współczesną formę niewolnictwa. Od kilku lat obserwuje się pewne zmianyw formach najczęściej popełnianych przestępstw związanych z handlem ludźmi.Obecnie występuje więcej przypadków wykorzystania do pracy przymusowej aniżeliwykorzystania w prostytucji czy w przemyśle pornograficznym.

Rosnąca niepewność narynku pracy oraz potencjalnie większa liczba osób poszukujących szybkiegozatrudnienia, zwiększa ryzyko, że sytuacja ta zostanie wykorzystana przez grupyprzestępcze rekrutujące ludzi do pracy przymusowej. Ryzyko to jest szczególnieistotne w sytuacji, gdy osoby poszukują pracy za granicą. Dlatego też wprzypadku poszukiwania pracy za granicą apelujemy, aby zwrócić szczególną uwagęna z pozoru bardzo atrakcyjne warunki pracy w powiązaniu z niskimi wymaganiamico do posiadanych kwalifikacji i umiejętności, ograniczony kontakt zpotencjalnym pracodawcą, utrudnienia bądź problemy z podpisaniem umowy o pracęczy wszelakiego rodzaju obowiązkowe zaliczki wpłacane na poczet przyszłejpracy.

Decydując się napracę w kraju bądź poza jego granicami, w pierwszej kolejności należy sprawdzićwiarygodność przyszłego pracodawcy oraz upewnić się, co do legalnościzatrudnienia. Pomóc w tym mogą bazy ofert pracy sprawdzonych pracodawców lubpośredników pracy. W tym celu można skorzystać ze stron internetowych takichjak EURES – Europejskie Służby Zatrudnienia (www.eures.praca.gov.pl), czy też KRAZ – Krajowy RejestrAgencji Zatrudnienia (www.kraz.praca.gov.pl).

Aby bezpieczniepodejmować pracę – przeczytaj kilka dobrych praktyk, które pomogą prawidłowoprzygotować się do takiego wyjazdu:

·sprawdź ważność swoich dokumentów (dowód osobisty,paszport),

·zdobądź adres i numer telefonu przyszłego miejscapracy i zostaw go bliskim,

·zrób dwie kserokopie dokumentu tożsamości z aktualnymzdjęciem, a także umowy z agencją – jeden egzemplarz weź ze sobą, drugi zostawrodzinie (ten który bierzesz ze sobą schowaj w innym miejscu niż dokumenty),

·pamiętaj, aby dokumenty trzymać w kilku różnychmiejscach,

·ustal minimalną częstotliwość kontaktów telefonicznychz bliskimi (np. raz w tygodniu o określonej porze),

·ustal z rodziną hasło, które będzie oznaczać, żepotrzebujesz pomocy, np. pozdrowienia dla nieistniejącej cioci,

·zabierz ze sobą adres i numeru telefonu ambasady orazkonsulatu RP w kraju, do którego się udajesz,

·weź ze sobą taką ilość gotówki, która pozwoli Ciprzeżyć do najbliższej wypłaty i ewentualnie kupić bilet powrotny do Polski,

·weź słownik lub rozmówki w języku kraju, do któregosię wybierasz.

Gdy podejmujesz pracęw Polsce lub za granicą i po dotarciu na miejsce pracy pracodawca lub opiekun,np.:

·zabierze Ci telefon komórkowy,

·zmusza Cię do pracy ponad siły lub niezgodnie z umową,

·szantażuje Cię rzekomym długiem,

·potrąca Ci opłaty z wynagrodzenia, o których nie byłomowy przed wyjazdem lub nie są uwzględnionew umowie o pracę,

·używa wobec Ciebie przemocy fizycznej lub psychicznej,

·kontroluje, jak spędzasz wolny czas,

·wciąż obiecuje, że warunki się poprawią i wypłacą Cizaległe wynagrodzenie,

·pracujesz bez umowy o pracę,

·zakwaterował Cię w poniżających warunkach,

oznaczać to może, żeprawdopodobnie stałeś się ofiarą handlu ludźmi, czyli współczesnym niewolnikiemzniewolonym przez pracę.

Pamiętaj, że istotnajest świadomość, że każdy może stać się ofiarą tego przestępstwa. Ważne jest,że potencjalne ofiary mają również swoje prawa do pomocy, wsparcia, ochrony iodszkodowania. Dlatego jeśli czujesz, że mogłeś się znaleźć w niebezpiecznejzależności – nie bój się poprosić o pomoc!

Gdzie uzyskaćpomoc?

W przypadkuzauważenia zdarzenia, które może świadczyć o tym, że jakaś osoba jestwykorzystywana i może być ona ofiarą handlu ludźmi, należy niezwłoczniepoinformować Policję dzwoniąc na ogólnodostępny numer 112 lub 997.

Ponadto w Wydziale dowalki z Handlem Ludźmi Biura Kryminalnego Komendy Głównej Policji funkcjonujetelefon zaufania+ 48 664 974 934oraz skrzynkae-mailowa:[email protected], gdziemożna w sposób anonimowy przekazać wszelkieinformacje dotyczące procederu handlu ludźmi oraz uzyskać poradę lub wsparcie.

Podejrzenie wykorzystywaniaseksualnego dziecka można zgłosić na stroniehttps://www.stopseksturystyce.fdds.pl

Potencjalna ofiarahandlu ludźmi może uzyskać pomoc i wsparcie również w ramach działalnościKrajowego Centrum Informacyjno- Konsultacyjnego pod numerem telefonu (+4822) 628 01 20oraz pod adresami e-mail:[email protected] [email protected] w ramach pomocy świadczonej przez inne fundacjezajmujące się niesieniem pomocy ofiarom tego procederu.

Więcejinformacji na temat handlu ludźmi można znaleźć również na stronach:

·http://www.handelludzmi.eu

·http://www.pomocpokrzywdzonym.pl

·https://poland.iom.int

na